Song Lang

Song Lang

Dũng Thiên Lôi lôi cây đàn kìm trong bao ra. Bụi bặm lắm rồi, dây chùng dữ rồi, nhưng nó vẫn ở đó. Cây đàn kìm mà cha vẫn đàn cho mẹ anh hát. Giây phút ấy, Dũng du hành thời gian trở về quá khứ, nơi một cậu bé yêu cải lương mơ một ngày được vào gánh hát.

Cuộc đời đẩy cậu bé vào giang hồ, xa rời ước mơ. Du đãng đầu gấu, đánh người như đánh bao cát, mặt lạnh như tiền, chuyên đòi nơ thuê. Nhưng trước bài hát kỷ niệm, đôi bàn tay đánh người không gớm tay ấy lại chuyển sang… đánh đàn. Du đãng trở thành nghệ sĩ trong một sát na.

Dũng Thiên Lôi mang trong mình tâm tình của Leon Lê. Gã trai mê hát đến mức ông bà già phải tống sang Mỹ, kẻo nó ở lại Việt Nam làm kép cải lương. Leon sang Mỹ, yêu bồ yêu chó, và yêu luôn nhạc kịch tây phương. Anh chui vào Broadway, mơ ngày về Việt Nam làm phim. Song Lang đâu chỉ là phim đầu tay, đó là món nợ mà anh phải trả cho cải lương, cho nghệ thuật.

Sân khấu cải lương nó nằm chình ình trong người của Leon và Dũng Thiên Lôi. Nên người ta có thể lôi một con người ra một sân khấu, làm sao lôi sân khấu ra khỏi con người đây. Bài ca mà cha anh viết, anh có nhét vào quyển sách, đặt trên kệ bao nhiêu năm, rồi cũng sẽ có một người lôi nó ra. Đờn có đóng bụi, cũng chờ bàn tay kéo nó ra, so dây, lướt phím. Và cái rương chất chứa những kỷ niệm của mẹ anh, anh có vứt nó đi đâu. Cấu trúc ba hồi trong phim rõ ràng đấy chứ, ngày anh gặp Linh Phụng, đời anh bước sang trang mới, anh bước vào một hành trình tìm lại đời mình.

Phim và đời hòa quyện là câu tagline của phim. Trong Song Lang, nào chỉ có phim và đời, còn có sân khấu và điện ảnh hòa quyện vào nhau. Trong khi các phim Việt Nam đang cố dùng những kỹ thuật của sân khấu để chọc cười, Song Lang lại kể chuyện sân khấu đậm đặc với thứ ngôn ngữ điện ảnh thật ngọt, thật buồn. Tôi có thấy một chút Vương Gia Vệ chỗ này, đôi chút Trần Khải Ca chỗ kia, nhưng không khó chịu. Leon như con tằm, ăn lá dâu của lão Vương, lão Ca và các bô lão khác vào người rồi nhả ra thứ tơ của riêng mình.

Song Lang khởi đầu với giọng ca Diệp Lang, trong vở “Máu nhuộm sân chùa”, vở diễn có Minh Cảnh, Minh Vương, Thanh Sang và Lệ Thủy. Chỉ với vài câu, tôi bị hút hoàn toàn vào phim. Và càng xem càng thấy, cải lương quả thấm vào máu của Leon. Phải cần có những phim như thế này, cần những anh đạo diễn đẹp trai sáu múi như Leon, và những anh diễn viên nam tính tàn bạo như Liên Bỉnh Phát, người ta mới gột rửa hình ảnh sến sẩm, quê mùa của cải lương, một nghệ thuật đỉnh cao của dân tộc, một thứ mà những ký giả tây phương đã gọi là “Vietnamese opera”. Và cũng với “Máu nhuộm sân chùa” khởi đầu phim, đạo diễn cho ta một cái “hint” cho kết cục của phim, với máu loang trong cơn mưa buồn. Cliché, mà đẹp banh.

Sài Gòn đẹp nhỉ, trò chơi Contra mang cả bầu trời kỷ niệm. Xe mì tàu trên con đường khuya (dù anh Leon quá sai khi cho Dũng Thiên Lôi ăn… hủ tíu khô), gói thuốc lá 555 màu vàng. Mới có mấy chục năm, mà như ở kiếp nào. Leon cho khán giả du hành thời gian với mình một lượt.

Phim có chỗ cliché, có chỗ nông, có chỗ sáo mòn, thông điệp không mới, câu chuyện vay trả giản đơn. Nhưng Song Lang là một bộ phim sẽ có chỗ đứng riêng trong dòng chảy của điện ảnh Việt Nam. Để kết bài viết sến sẩm lan man này, tôi sẽ kể bạn nghe về lần gần nhất nghe Trần Anh Hùng nói chuyện.

Nguyên văn: “Tuổi thơ của Hùng không đẹp. Ba Hùng mồ côi khi lên chín tuổi, học hành tầm thường. Má Hùng mù chữ, không biết đọc biết viết chi cả. Nhà Hùng nghèo lắm, nhưng Hùng thích nhất là cái bếp. Trong cái bếp ấy có bịch ni lông đựng những con tôm còn sống, màu xanh của tôm, chảy ra bịch ni lông. Nắng chiếu qua cái mái nhà hở, soi vào đó những ánh sáng tuyệt đẹp. Từ cái mái nhà ấy, Hùng thấy cây ổi, Hùng thích nhìn nó, và nghe mùi thơm của nó. Hùng thích màu tường, máu nắng, màu những cặp đùi trắng đang ngồi làm đồ ăn. Điện ảnh đã giúp Hùng vẽ lại và lưu lại những ký ức đó”.

Vẽ lại và lưu lại ký ức chính là cái ý du hành thời gian mà Leon đã đặt lên môi anh Linh Phụng.

Cám ơn Leon cho cả đám du hành thời gian, với một phim thiệt buồn, thiệt đẹp

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here